Nu de toplanden Braziliƫ, Argentiniƫ en Uruguay naar huis zijn, is de slotfase van het wereldkampioenschap voetbal in Rusland een volledig Europese aangelegenheid geworden. Alleen Frankrijk, Belgiƫ, Engeland en Kroatiƫ zijn nog in de race voor de 21ste wereldtitel.
Na 2014 (Duitsland), 2010 (Spanje) en 2006 (Italiƫ) komt de wereldbeker derhalve voor de vierde keer op rij in Europese handen en zal er voor de negende keer in de historie een WK worden afgesloten met een Europese finale.
Het is niet voor het eerst dat de rest van de wereld moet toezien hoe Europa na de kwartfinales de prijzen gaat verdelen. Vier keer eerder stonden er louter Europese landen in de halve finales.
14 van de 32
De laatste keer was in 2006, toen naast gastheer Duitsland ook Italiƫ, Frankrijk en Portugal de laatste vier bereikten. Er deden destijds, net als nu, in een deelnemersveld van 32 landen veertien ploegen uit Europa mee.
Ook in 1982 (Spanje), 1966 (Engeland) en 1934 (ItaliĆ«) domineerde Europa het toernooi, al was daar in de jaren dertig niet echt een mirakel voor nodig: van de zestien deelnemende ploegen in de ‘voetballende kaplaars’ kwamen alleen BraziliĆ«, ArgentiniĆ«, Egypte en de Verenigde Staten van elders. In 1966 ging het om zes van de zestien landen en in 1982 tien van de 24.
Vermeulen niet verbaasd
De Europese hegemonie in Rusland verbaast commentator Arno Vermeulen niet echt. “Het is een trend, hĆØ. In 2014 was het met BraziliĆ«, ArgentiniĆ«, Duitsland en Nederland weliswaar nog fifty-fifty, maar toen werd er in Zuid-Amerika gevoetbald. Vier jaar daarvoor was in Zuid-Afrika, een onafhankelijk continent zal ik maar zeggen, de verhouding drie om Ć©Ć©n en in 2006 stonden er vier Europese landen in de halve finales. Zo vreemd is het dus niet.”
“Je moet ook niet vergeten dat er in Rusland maar vijf ploegen uit Zuid-Amerika meedoen en veertien uit Europa. Dus de ‘pakkans’ is ook flink groter voor Europese landen. De macht van het getal. Europe rules.”
Toch zou je gezien het grote aantal Zuid-Amerikaanse voetballers bij Europese clubs, van subtoppers tot absolute topclubs, meer mogen verwachten van de vertegenwoordigers van dat werelddeel, beaamt Vermeulen.
“Maar ze weten in de nationale ploeg toch niet hun top te bereiken. Misschien ligt dat aan de coaches. De spelers ogen vaak minder fit ook.”
“Uruguay heeft het wel aardig gedaan, maar ArgentiniĆ« heeft toch wel gefaald, al is die ploeg op papier niet zo heel sterk. En BraziliĆ« heeft, net als vier jaar geleden, niet gebracht wat het in zich heeft. De spelers versterken elkaar niet, er is geen sprake van een optelsom. BraziliĆ« heeft spelers bij Europese topclubs rondlopen, maar in de nationale ploeg zie je niets magisch terug.”
Geluksfactor
Toch ziet Vermeulen ook wel verzachtende omstandigheden. “Het zit allemaal wel heel dicht bij elkaar, de uitslagen waren vaak erg close. De geluksfactor moet je niet uitvlakken. Een penalty hier, een ongelukkig eigen doelpunt daar. Wat dat betreft heeft BelgiĆ« zich natuurlijk ook naar de halve finales gemazzeld.”
Er wordt in Rusland overigens ook weer een ‘wetmatigheid’ in ere hersteld. Je kon er decennialang vergif op innemen: een WK op Europese bodem werd gewonnen door een Europees land, bij een titeltoernooi elders ging een Zuid-Amerikaanse ploeg er met de titel vandoor. Alleen in 1958 vormde BraziliĆ« in Zweden de uitzondering op de regel.
En de afgelopen twee edities werd de traditie opnieuw doorbroken: door Spanje (2010 in Zuid-Afrika) en Duitsland (2014 in BraziliĆ«). Dit jaar is echter alles weer normaal…
